×

منوی اصلی

اخبار ویژه

امروز : دوشنبه 3 آبان 1400  .::.   برابر با : Monday 25 October 2021  .::.  اخبار منتشر شده : 16140 خبر
ایران دارای پایین‌ترین نرخ جمعیتی بین کشورهای اسلامی

 طبق نتایج سرشماری 1395، جمعیت ایران  در سال 1390 به 79.926.270 نفر رسیده و تا پایان سال 1399 جمعیت کل کشور از 85میلیون نفر عبور کرده است. اما علی رغم این افزایش جمعیت و در مطالعه کارشناسی تحولات جمعیتی کشور، گزارش‌هایی به دست می‌اید که حاوی پیام‌های هشداردهنده‌ و به معنی به صدا درآمدن زنگ خطر برای جمعیت کشور است. در ادامه برای آینده پژوهی و فهم بهتر این تحولات به گوشه‌ای از این گزاره‌های تامل برانگیز می‌پردازیم.

روند تغییرات نرخ باروری

رشد تحولات جمعیت کل کشور با توجه به شاخص‌های جمعیت شناختی بسیار نامطلوب و نگران کننده است. از حدود دو دهه آینده جمعیت کل کشور در مسیر کاهش قرار خواهد گرفت.

با اجرای برنامه جامع کنترل جمعیت و قانون تنظیم خانواده که از میانه دهه شصت در کشور در دستور کار قرار گرفت؛ نرخ باروری از 5/6 فرزند به ازای هر زن در سال1365 به 01/2 فرزند به ازای هر زن ذر سال 1395 و تا پایان سال 1399 به 6/1 فرزند به ازای هر زن سقوط کرد و این روند نزولی همچنان تداوم دارد.

این درحالی است که حداقل میزان نرخ باروری برای ثابت ماندن جمعیت یا همان نرخ جایگزینی 1/2 تا 2/2 فرزند به ازای هر زن است. براساس آمارهای موجود در حال حاضر ایران پایین‌ترین نرخ باروری دنیای اسلام را به خود اختصاص داده است.

روند تغییرات نرخ رشد جمعیت

نرخ رشد جمعیت کشور از 9/3 درصد در سال 1365 به 24/1 درصد در سال 1395 تنزل پیدا کرد. در ادامه و در شرایط کنونی تا سال 1399 نرخ رشد جمعیت کشور برای نخستین بار در تاریخ ایران به کمتر از 7/0 درصد سقوط کرده است. بدیهی است با تداوم روند کنونی در حدود سال 1420 نرخ رشد جمعیت کل کشور صفر خواهد شد.

براساس الگوی پیش‌بینی جمعیت توسط صندوق جمعیت سازمان ملل متحد و در صورت تداوم روند کنونی، ایران از سال 1420 یعنی کمتر از 20سال آینده در مسیرکاهش جمعیت قرار خواهد گرفت و سالانه از جمعیت کل کشور کاسته خواهد شد.

 

روند تغییرات نرخ موالید(تعداد تولدها)

نکته بسیار قابل تامل دیگر اینکه تعداد تولدها که به واسطه فرزندآوری متولدین دهه شصت در حال افزایش بود؛ در سال 1395 نسبت به سال قبل از آن، برای اولین بار پس از 15سال کاهش پیدا کردع است.

پیش‌بینی جمعیت‌شناسان این بود که سیر کاهش تعداد تولدها از سال 1396 آغاز بشود. اما آمارها نشان می‌دهد که سیر کاهشی دوسال زودتر یعنی از سال 1394 به بعد آغاز شده است. در سال 1394، یک میلیون و570هزار و 219 تولد ثبت شده است. این تعداد تولدها در سال 1395 به یک میلیون و528هزار و 53تولد کاهش یافته و در سال 1396 میزان تولدها به یک میلیون و478هزار و908 نفر و در سال 1397 تا یک میلیون و 366 هزار و 509 تولد تنزل پیدا کرده است. به عبارت دیگر فقط در سال 1397 با کاهش بیش از 120،000 تولد در این مدت 5/8 درصد کاهش یافته است. در ادامه رکورد بیشترین کاهش تعداد تولدهای کشور در سال 1398 شکسته شده و شاهد کاهش بیش از 170،000 تولد در یک سال بوده‌ایم. روند کاهش تعداد تولدها در سال 1399 با کاهش 80،000 تولد همچنان ادامه دارد.

 

سیاست‌های مغفول جمعیت

آنچه تجزیه و تحلیل آمارهای جمعیتی کشور به دست می‌آید، بسیار واضح است روند تغییرات جمعیت ایران به نفع آینده کشور نیست و در حدود  سه دهه، جمهوری اسلامی ایران به کشوری سالخورده تبدیل خواهد شد و این به معنی کاهش نشاط و نوآوری در جامعه و افزایش فشارهای اقتصادی و اجماعی براس رفع دغدغه خیل عظیم سالخوردگان خواهد بود.

رهبر معظم انقلاب اسلامی در متن نامه ابلاغ سیاست‌های کلی جمعیت تاکید نمودند که: « لازم است برنامه‌ریزی جامعی برای رشد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور متناسب با سیاست‌های جمعیتی انجام گیرد» و همچنین مرقوم فرمودند: « ضروری است با هماهنگی و تقسیم کار بین ارکان نظام و دستگاه‌های ذی‌ربط در این زمینه، اقدامات لازم با دقت،سرعت و قوت صورت گیرد و نتایج رصد مستمر اجرای سیاست‌ها گزارش شود»

بر همین مبنا و با توجه به تجربه حدود پنج سال گذشته می‌توان پیش‌بینی کرد که بدون عزم ملی نخبگان کشور و تصویب یک طرح جامع جمعیتی و در فقدان اقدامت جدی حاکمیتی و اعمال مشوق‌های ملموس برای فرزندآوری، نمی‌توان به جلوگیری از روند کاهشی نرخ جمعیت امیدوار بود. این مهم میسر نخواهد شد مگر با عزم و اراداه جدی برای تحقق سیاست‌های نوین جمعیتی در همه سیاست‌گذاران، تصمیم‌سازان و به ویژه مخاطبان مستقیم نامه مقام معظم رهبری در ابلاغ سیاست‌های کلی جمعیت که مسئولین محترم سه قوه و رئیس مجمع تشخیص مصلحت را شامل می‌شود.

 

افزون بر اینکه سیر کاهشی تولدها زودتر از پیش‌بینی‌ها در ایران آغاز شده، کاهش نvخ موالید را با شیب تندتری آغاز کرده‌ایم و این یعنی سرعت کاهش تعداد تولدها فراتر از تصور ما بوده است.

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.