چهارشنبه ۲۹ام شهریور ۱۳۹۶ , Wednesday 20th September 2017

تیر ۱۳ام, ۱۳۹۶

کد خبر : 125848

اختصاصی هم نوا

امام جمعه ای که بوسیدن دستش را ممنوع کرد/ دستی که به بوسه نه گفت

در فرهنگ ایرانی دست بوسی را می توان در دو قالب کاملا جدا از هم بررسی کرد، دست بوسی از سر عشق و ارادت تام و دست بوسی از سر تملق و ضعف!

به گزارش هم نوا، در فرهنگ ما دست بوسی از پدر و مادر که نشانه قدردانی از زحمات آن هاست، بسیار قابل احترام است، بوسیدن دستان پینه بسته پدر و مادر که عمری را صرف به ثمر رساندن فرزند کرده اند، نه تنها چهره ناخوشایندی ندارد، بلکه نشان از عزت نفس فرزندی دارد که با این عمل خود، غبار خستگی از روح والدینش را می شوید.
اما در مقابل این نوع بوسه، در ایران خودمان، کم شاهد بوسه های از سر استیصال و تملق نبوده ایم. بوسه و التماس نیازمندی که از قدرتمندی طلب بخشش و بزرگواری دارد، یا بوسه اس که از سر تملق است و برای حفظ موقعیت، آنجا که کسی دست صاحب منصبی را می بوسد تا چنین وانمود کند که ارادتمند اوست.
و این نوع بوسه چه در دین و چه در آئین ما، بدترین و شرم آورترین نوع دست بوسی است که از دیرباز رواج داشته است.
بوسیدن دست محمدرضا شاه پهلوی و همسرش فرح دیبا، جزء آخرین تصویرهایی هستند که در ذهن ما ایرانی ها از بوسه متملقانه حک شده اند. تصاویری که حکایت از نابودی عزت نفس انسانی دارند و بس!
اگر به فرهنگ دینی مان نیز برگردیم، در سبک زندگی پیامبر رحمت و خاندان ایشان صحنه‌های بسیاری از بوسیدن فرزند به عنوان الگویی رفتاری ثبت شده است و اهل ‌بیت همواره به پیروان خود توصیه می‌کردند با کودکان مهربان باشند و آنان را از روی محبت ببوسند ،اما از سوی دیگر اهل ‌بیت برخی از شیوه‌های بوسیدن مانند بوسیدن پای انسان را نکوهش و مذمت کرده‌اند (کلینی، ۱۳۴۶: ۲/۱۸۵) که می‌توان مخالفت با آن را به ناسازگاری با کرامت انسانی منتسب کرد. اما دست‌بوسی به عنوان نمادی که معانی متفاوت و متعددی از آن استفاده می‌شود، موضوعی است که دیدگاه‌های مختلفی درباره آن از اهل ‌بیت نقل شده است.
در برخی از سخنان اهل ‌بیت بوسیدن دست نکوهش شده است؛ شاید صریح‌ترین روایت در این زمینه سخن امام رضا باشد که فرموده است: «هیچ کس دست دیگری را نبوسد، زیرا بوسیدن دست به مثابه نمازگزاردن برای او است» (إبن‌شعبه حرّانی، ۱۴۲۳: ۳۳۱). این روایت، دست‌بوسی دیگران را به بندگی و عبادت آنان تشبیه کرده است، زیرا همان‌گونه که عبادت و بندگی، برترین تواضع در برابر خالق هستی است، دست‌بوسی هم شدیدترین نوع تواضع در برابر دیگران به شمار می‌رود. بنابراین، چنین تواضع شدیدی جز برای کسانی که خدای متعال اجازه داده است، روا نیست.
همچنین صادق آل محمد درباره بوسیدن دست فرموده است: «سر و دست کسی جز رسول خدا یا کسی که از او اراده رسول خدا می‌شود، بوسیده نشود»[ (کلینی، ۱۳۴۶: ۲/۱۸۵). حتی در روایاتی دیده می‌شود که برای بوسیدن امام نیز به بوسیدن پیشانی و میان دو چشم او توصیه شده است (ابن‌شعبه حرّانی، ۱۴۲۳: ۳۳۱). این روایت می‌تواند تلاشی برای معرفی الگوی برتر و مناسب‌تر در زمینه احترام به امام و پیشوای معنوی جامعه تلقی شود.
در مقابل این روایات، ما تعداد فراوانی از گزارش‌های تاریخی و دسته‌ای از روایات را داریم که در آنها به بوسیدن دست اهل‌ بیت و اعتراض‌نکردن ایشان اشاره شده است.
به هر نحو، شاید بهتر باشد، قبل از بوسیدن دست یک شخص دیگر، چه این بوسه از سر عشق و ارادت باشد و چه از سر تملق و حتی عادت، به این بیاندیشیم که جامعه امروز ما این عمل را چگونه تفسیر خواهد کرد، چه بسا حرکتی از ته دل و خالصانه، نگرش عمومی جامعه را به سمتی مخالف سوق دهد و بازتابی منفی به همراه داشته باشد.

 


تصویر مربوط به درب ورودی دفتر امام جمعه اردبیل که طی روزهای گذشته توجه مخاطبان فضای مجازی را به سمت خود جلب کرد و در آن از مراجعان درخواست شده بود تا از دست بوسی علما خودداری کنند، یکی از بهترین تصاویر فضای مجازی بود که به حق جای بسی تأمل دارد.
این تصویر گویای یک حقیقت ساده است، که حتی کسانی که از سر لطف و بخشش مردم در معرض بوسیدن دست از سوی مردم قرار دارند، هم می توانند با بزرگ منشی از آن ها بخواهند تا محبت و احساس خود را در با بوسیدن دست نشان ندهند، چرا که بزرگواری انسان های بزرگ اجاره نمی دهد، دستشان را برای بوسه نشاندن روی آن دراز کنند.

ساناز شهابی

اخبار مرتبط :



دیدگاهها (۰)



آخرین اخبار